بالاتر نمىآيد حصف خوانده مىشود . اينها بود اقسام ورمها و دانه‌ها و ما در اين كتاب بر آن هستيم كه آنچه از درمان آنها در دست ماست بيان كنيم چه شرط ما بر اين بود كه چيزى جز آنچه را خود آزموده‌ايم و يا از شخص آزموده اى بما رسيده ذكر نكنيم . « 1 » فصل در ورمها بطور كلى ورمها مانند ساير بيماريها چهار حالت دارند : اول پيدايش دوم پيشرفت سوم - ايستادن و چهارم پس رفتن . پيش از اين گفتيم كه بر خلاف عمل پاره‌اى از پزشكان در هنگام پيدايش ، نبايد مانند دوره پيشرفت بپاكسازى پرداخت بلكه شايسته آن است كه درمان را اول با غذاهاى داروئى آغاز كنند و اگر بيمارى رو به پيشرفت نهاد از داخل بپاكسازى بپردازند و از خارج از داروهاى پس‌زننده استفاده كنند و البته بايد پيش از آن ماده را اگر سرد باشد لطيف كرده باشند اما اگر گرم باشد نيازى بلطيف كردن نيست . در حال ايستادن بيمارى بايد از داروهاى پس‌زننده و تحليل‌برنده و لطيف‌كننده استفاده كنند تا مواد غليظى را كه در جاهايى كه نمىتوانند در آن عمل كنند گرد آمده‌اند لطيف كنند و بعد آن را بتحليل ببرند و از جمع شدن مواد تازه نيز جلوگيرى كنند . اگر كاملا پاكسازى كرده باشند لطيف‌كننده محلل بس است . در دوران پس رفتن بيمارى نيز بايد همين درمان را ادامه دهند و اين قانونى كلى است . اما بايد در هر مورد سبب بيمارى و گردش كار آن را جستجو كنند كه از نظر تفصيل بيشتر مىگوئيم : براى ورمهاى

--> ( 1 ) چون انواع ورمها و بثور ، نام خاصى در فارسى ندارند عينا نام عربى و احيانا نام لاتين يا فرانسه آنها ذكر شد . مترجم